( عَبْداً مَمْلُوكاً لا يَقْدِرُ عَلى شَيْءٍ - 75 / نحل ) ( كه اشاره به همانگونه بندگان است كه توانايى بر چيزى ندارند ، و اسلام با سهمى از مصرف درآمد زكات آنها را آزاد مىكند . دوّم - عبد و بنده‌اى كه با ايجاد و آفريده شدنشان بندهء خدايند كه جز از سوى خدا نيست و همانست كه در آيه : ( إِنْ كُلُّ مَنْ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ إِلَّا آتِي الرَّحْمنِ عَبْداً - 93 / مريم ) ( در آسمانها و زمين كسى نيست مگر اينكه به سوى خداى رحمن به بندگى آمدنى هستند ) . سوّم - عبد بودن با عبادت و خدمت كه مردمان در اين گونه عبد بودن دو قسمند : 1 - عبدى كه عبادتش براى خدا مخلصانه و خالص است و مقصود آيات : ( ذُرِّيَّةَ مَنْ حَمَلْنا مَعَ نُوحٍ إِنَّهُ كانَ عَبْداً شَكُوراً - 3 / اسراء ) ( نَزَّلَ الْفُرْقانَ عَلى عَبْدِهِ - 1 / فرقان ) ( عَلى عَبْدِهِ الْكِتابَ - 1 / كهف ) ( إِنَّ عِبادِي لَيْسَ لَكَ عَلَيْهِمْ سُلْطانٌ - 42 / حجر ) ( كُونُوا عِباداً لِي - 79 / آل عمران ) ( إِلَّا عِبادَكَ مِنْهُمُ الْمُخْلَصِينَ - 40 / حجر ) ( وَعَدَ الرَّحْمنُ عِبادَهُ بِالْغَيْبِ - 61 / مريم ) ( وَ عِبادُ الرَّحْمنِ الَّذِينَ يَمْشُونَ عَلَى الْأَرْضِ هَوْناً - 63 / فرقان ) ( أَنْ أَسْرِ بِعِبادِي ليلا - 77 / طه ) ( فَوَجَدا عَبْداً مِنْ عِبادِنا - 65 / كهف ) همانگونه بندگى و پرستش است . 2 - عبد و بندهء دنيا و اعراض دنيا كه پيوسته در خدمت دنيا و غرق در دنيا است « 1 » و همان است كه در حديثى دربارشان فرمود :

--> ( 1 ) و اين بندگان دنيا همان نوع چهارمى است كه قبلا بيان شد .